Tydzień 8-12 sierpnia w gospodarce Ukrainy

Tydzień 8-12 sierpnia w gospodarce Ukrainy
Porażka e-deklaracji, pogorszenie prognoz, rating własności i antyrejderskie inicjatywy.

Główną wiadomością ubiegłego tygodnia, która może mieć istotny wpływ na rozwój gospodarki Ukrainy, stało się niepowodzenie uruchomienia systemu e-deklaracji dla urzędników. Jak prognozowaliśmy w zeszłym tygodniu, system ten, który jest nie tylko jednym z najbardziej skutecznych narzędzi antykorupcyjnych, ale i jednym z podstawowych warunków przyznania Ukraińcom ruchu bezwizowego z krajami Unii Europejskiej i udzielenia Ukrainie kolejnej transzy kredytu Międzynarodowego Funduszu Walutowego, nie będzie uruchomiony w uzgodnionym terminie, czyli 15 sierpnia, przez odmowę Państwowej Służby Specjalnej Łączności i Ochrony Informacji (PSSŁiOI) w certyfikacji oprogramowania do zbierania i przetwarzania elektronicznych deklaracji i wydania atestu na kompleksową ochronę.

W swoim oficjalnym oświadczeniu na ten temat PSSŁiOI poinformowała, że system nie jest gotowy do pracy i zawiera techniczne niekompatybilności zadania. "Stwierdzono znaczną ilość niezgodności realizowanych rozwiązań w zakresie ochrony informacji wymogów technicznych zadania na stworzenie Rejestru, a także niepotwierdzone zdolności systemu do zapewnienia bezpieczeństwa poszczególnych zadeklarowanych funkcji, w tym w części identyfikacji i uwierzytelniania zgłaszającego ... Oprogramowanie, które badano w ramach państwowej ekspertyzy, jest wykonane częściowo, co nie pozwala mówić o zapewnieniu niezawodnej ochrony informacji w systemie e-deklaracji... Rada rewizyjna odmówiła wydania atestatu zgodności". Zdaniem służby, ta trudna decyzja została podjęta, zdając sobie sprawę, z możliwego negatywnego rozgłosu, ale jest jedynym słusznym krokiem, a po dopracowaniu funkcji ochrony informacji analiza może być przeprowadzona w dowolnym czasie.

Decyzja PSSŁiOI została ostro potępiona przez przedstawicieli Krajowej Agencji ds. Zapobiegania Korupcji. Tym samym, jej członek Rusłan Riaboszapka nazwał działania służby "cynicznym sabotażem wdrażania jednego z najbardziej skutecznych narzędzi antykorupcyjnych", które wymaga natychmiastowej oceny i reakcji ze strony prezydenta Ukrainy, rządu i organów ścigania. Jego zdaniem, to właśnie w celu zerwania elektronicznego systemu deklaracji, służba wystąpiła przeciwko niezależnej ekspertyzie oprogramowania. Inni eksperci uważają również, że problemy z systemem są wymyślone – zdaniem przewodniczącego organizacji społecznej "Centrum Przeciwdziałania Korupcji" Witalija Szabunina, z kompleksowym oprogramowaniem, opracowanym ze środków Banku Światowego i Programu Rozwoju ONZ, w rzeczywistości żadnych problemów nie ma. Ale sprawdzenia tego nie ma możliwości, ponieważ wnioski z uwagami PSSŁiOI... utajniono i nie mogą być przesyłane do firmy, która opracowała system. Odpowiednio, zgodnie z tymi uwagami wprowadzenie poprawek jest niemożliwe.

W tej sytuacji możliwe są dwa scenariusze: terminowe uruchomienie systemu w "testowym" trybie, w którym deklarujący mogą wprowadzać do niego wszystko, co chcą, i przy tym nie ponoszą żadnej odpowiedzialności za błędne dane (system nie jest chroniony), lub przeniesienie uruchomienia e-deklaracji, aż do uzyskania wszystkich wniosków. Obecnie agencja przeciwko zapobieganiu korupcji skłania się do drugiej opcji – jak poinformowała 13 sierpnia jego przewodnicząca Natalia Korczak, bez atestu składanie deklaracji nie będzie aktywowane. To jest, uzgodnione z międzynarodowymi partnerami terminy po raz kolejny nie zostaną dotrzymane. A to znaczy, że nadzieje ministra finansów Ołeksandra Danyliuka na uzyskanie kolejnej transzy kredytu w ramach Programu Rozszerzonego Finansowania w końcu sierpnia pozostają daremne, ponieważ jest mało prawdopodobne aby kwestia ta została włączona do porządku obrad rady dyrektorów MFW, jak przyznaje sam minister.

Tymczasem, międzynarodowe agencje ratingowe obniżają prognozę rozwoju gospodarki Ukrainy. Tym samym, agencja ratingowa Fitch pogorszyła swoje prognozy dotyczące wzrostu gospodarczego Ukrainy w 2016 roku, zmniejszając ich do 1% w stosunku do poprzednio wydanego wskaźnika 2%. Zdaniem jego analityków, na Ukrainie jest możliwe tylko umiarkowane ożywienie gospodarki, a w perspektywie średnioterminowej prognozy wzrostu gospodarki obniżono do wzrostu PKB o 2%. Pomimo odnotowanej drugi miesiąc z rzędu deflacji (w lipcu, według danych Państwowej Służby Statystyki, wyniosła 0,1%), eksperci z Fitch przewidują nieznaczne osłabienie kursu hrywny do dolara na poziomie 26 hrywien za dolara do końca roku, a w 2017 roku kurs dolara może wzrosnąć do 28 hrywien. Przewidywaną tendencję już zaczął wcielać w życie rynek – notowania na rynku międzybankowym zmieniły się z 24,8 hrywien za dolara w ubiegły poniedziałek do 25,02 hrywien za dolara pod koniec tygodnia.

Negatywne tendencje ostatniego roku potwierdził w ubiegłym tygodniu jeszcze jeden ranking, który jest poważnym wskaźnikiem dla inwestorów – Ukraina zmniejszyła swoje pozycje w rankingu krajów według poziomu ochrony praw własności intelektualnej. Na podstawie wyników 2016 roku, wskaźnik Indeksu Praw Własności Ukrainy zachował się na poziomie 3,9 pkt na 10 możliwych, ale w globalnym rankingu kraj spadł na 115. pozycję ze 128. W zeszłym roku Ukraina zajmowała w nim 109 miejsce ze 129, w tym w regionalnym rankingu Ukraina zajęła przedostatnie 19. miejsce w Europie Wschodniej i Azji Środkowej, wyprzedzając zaledwie Mołdawię. Indeks jest obliczany w oparciu o 10 wskaźników, w tym badacze zauważyli niewielki wzrost Ukrainy w większości wskaźników, w tym pod względem "ochrony praw własności intelektualnej" (+0,7 pkt) i "kontroli korupcji" (+0,2), jednak poważne obniżenie pod względem stabilności politycznej" (-2,4) doprowadziło do tego, że ogólny wynik pozostał bez zmian. Badanie pokazuje, że kraje wiodące w zakresie ochrony praw własności intelektualnej mają dochód na mieszkańca w 21 razy więcej niż te, w których ochrona praw własności jest na niskim poziomie. Pierwsze miejsca w światowym rankingu tradycyjnie zajęły Finlandia, Nowa Zelandia i Luksemburg.

Nie jest wykluczone, że wśród negatywnych czynników w rankingu ochrony praw własności intelektualnej jest także radykalne uproszczenie rejestracji prawa na biznes i nieruchomości na Ukrainie, które doprowadziły do licznych przejęć rejderskich. Co prawda, Ministerstwo Sprawiedliwości wzięło pod uwagę to doświadczenie i przeprowadziło pewną pracę nad błędami – we wrześniu zostanie złożony do parlamentu "antyrejderski" projekt zmian w przepisach, w którym będzie wprowadzone obowiązkowe poświadczenie notarialne oświadczeń, uchwał zgromadzenia ustawodawczego i innych dokumentów dla rejestracji działalności gospodarczej lub zmiany jego właścicieli, terytorialna zasada rejestracji działalności gospodarczej i nieruchomości, które uniemożliwią rejestrację zmian założycieli i właścicieli przez notariuszy lub rejestratorów z innych obszarów, a także utrudnienie procesu tworzenia nowych rozdziałów w państwowym rejestrze nieruchomości. Ponadto, postanowiono przywrócić wygląd papierowych świadectw na prawo własności do nieruchomości na zabezpieczonych blankach firmowych. A już od września, nie czekając na zmiany w prawie, zostanie wprowadzone informowanie SMS-em właścicieli nieruchomości o tym, że ich obiekt został sprawdzany w rejestrach lub przeprowadzano z nim jakieś działania.

 

Wasyl Sydorowicz

Artykuły powiązane